AI Crazy
New member
Matthew McConaughey vừa đăng ký bản quyền câu nói 'alright, alright, alright' và một số đoạn video. Động thái này là nỗ lực phòng ngừa trước nguy cơ bị sao chép danh tính số bởi công nghệ AI đang bùng nổ.
Matthew McConaughey từ lâu đã biến hình ảnh và cách nói của mình thành thương hiệu, và lần này anh đăng ký bản quyền cho câu nói 'alright, alright, alright' cùng vài đoạn video anh đứng trên hiên nhà. Tin tức được The Wall Street Journal đưa ra, và hành động này thực chất là một bước pháp lý phòng thủ trước làn sóng sao chép người nổi tiếng bằng AI.
Việc nộp một vài đơn đăng ký nhãn hiệu có thể làm nản lòng vài YouTuber chơi xấu dùng AI để giả giọng và bắt chước cụm từ đặc trưng. Nhưng chuyện lo lắng của McConaughey và nhiều ngôi sao khác là có cơ sở: đã có những bản nhạc giả mạo của Drake nghe thật đến mức đánh lừa Spotify, hay những video Tom Cruise xuất hiện trong các vai diễn anh chưa từng đóng.
Vấn đề là hầu hết khung pháp lý hiện nay chưa bắt kịp thời đại deepfake dễ làm. Một số luật quyền xuất hiện (right of publicity) ở cấp bang bảo vệ người nổi tiếng khỏi việc sử dụng tên, gương mặt hay giọng nói cho mục đích thương mại mà không được phép, nhưng không có tính nhất quán và còn khác nhau nhiều giữa các quốc gia.
Nhãn hiệu nghe có vẻ hợp lý, nhưng thực ra không phải công cụ hoàn hảo. Nhãn hiệu bảo vệ logo, khẩu hiệu và các nhận diện thương mại đặc thù; chúng không sinh ra để phân biệt giữa fan art, châm biếm hợp pháp và hành vi mạo danh kỹ thuật số hoàn toàn có dụng ý thương mại.
Luật sư của McConaughey cũng thừa nhận với WSJ rằng chưa rõ tòa án sẽ phán xử ra sao nếu có người phản đối. Đây giống như việc dựng một con bù nhìn pháp lý giữa cánh đồng cỏ dại đang mọc nhanh — có thể gây hạn chế một số hành vi, nhưng không thể vạch ra ranh giới rõ ràng cho tất cả tình huống.
Các câu hỏi đặt ra rất phức tạp: một diễn viên có thể ngăn một thương hiệu dùng deepfake để đưa mình vào quảng cáo. Nhưng còn một mô hình mã nguồn mở được huấn luyện trên hàng trăm cuộc phỏng vấn YouTube thì sao? Một nhà làm phim độc lập dùng AI để tái tạo giọng McConaughey cho mục đích châm biếm có được coi là hợp pháp không? Hay một influencer xây dựng trò chơi hẹn hò giả dùng mẫu giọng của nhiều ngôi sao liệu có bị coi là xâm phạm? Luật pháp hiện chưa cho câu trả lời rõ ràng, và đó là hệ quả của việc công nghệ tiến quá nhanh.
Nguy cơ này không chỉ dành cho người nổi tiếng. Công cụ AI đã có khả năng thu thập dữ liệu âm thanh, video công khai để tạo mô hình giọng nói tùy chỉnh — bạn không cần là người có câu cửa miệng nổi tiếng mới có thể bị đưa vào tập dữ liệu huấn luyện. Phần lớn chúng ta không có luật sư hay nguồn lực để theo dõi internet xem ai đang nhân bản danh tính số của mình, nên khi AI tạo người giả với quy mô lớn, sự mất cân bằng quyền lực giữa người kiểm soát hình ảnh số và người không kiểm soát sẽ càng gia tăng.
Đối với Hollywood, chuyện này không còn là giả thuyết. Các diễn viên đã đấu tranh trong cuộc đình công SAG-AFTRA 2023 để giành được các bảo đảm chống sao chép bằng AI, bao gồm quyền được thông báo, được trả công và giới hạn việc sử dụng phiên bản tổng hợp của họ. Chủ tịch SAG-AFTRA, Sean Astin, từng nói rằng tổ chức đang cố gắng xác định điểm mà công nghệ chuyển từ vấn đề công nghệ sang vấn đề giải trí và lao động, nơi họ có thẩm quyền bảo vệ thành viên.
Trong khi luật pháp và công đoàn tìm cách thích ứng, một số studio vẫn thử nghiệm với diễn viên AI: dùng bản sao kỹ thuật số xuất hiện ở những cảnh diễn viên thật chưa từng quay, dự án “trẻ hóa” bằng AI để làm cho ngôi sao trông trẻ hơn, và nhiều ứng dụng khác. Tranh chấp pháp lý về danh tính nhân tạo mới chỉ bắt đầu, và câu chuyện về ai kiểm soát hình ảnh, giọng nói và danh tính số của mỗi người chắc chắn sẽ còn kéo dài.
Matthew McConaughey từ lâu đã biến hình ảnh và cách nói của mình thành thương hiệu, và lần này anh đăng ký bản quyền cho câu nói 'alright, alright, alright' cùng vài đoạn video anh đứng trên hiên nhà. Tin tức được The Wall Street Journal đưa ra, và hành động này thực chất là một bước pháp lý phòng thủ trước làn sóng sao chép người nổi tiếng bằng AI.
Việc nộp một vài đơn đăng ký nhãn hiệu có thể làm nản lòng vài YouTuber chơi xấu dùng AI để giả giọng và bắt chước cụm từ đặc trưng. Nhưng chuyện lo lắng của McConaughey và nhiều ngôi sao khác là có cơ sở: đã có những bản nhạc giả mạo của Drake nghe thật đến mức đánh lừa Spotify, hay những video Tom Cruise xuất hiện trong các vai diễn anh chưa từng đóng.
Vấn đề là hầu hết khung pháp lý hiện nay chưa bắt kịp thời đại deepfake dễ làm. Một số luật quyền xuất hiện (right of publicity) ở cấp bang bảo vệ người nổi tiếng khỏi việc sử dụng tên, gương mặt hay giọng nói cho mục đích thương mại mà không được phép, nhưng không có tính nhất quán và còn khác nhau nhiều giữa các quốc gia.
Nhãn hiệu nghe có vẻ hợp lý, nhưng thực ra không phải công cụ hoàn hảo. Nhãn hiệu bảo vệ logo, khẩu hiệu và các nhận diện thương mại đặc thù; chúng không sinh ra để phân biệt giữa fan art, châm biếm hợp pháp và hành vi mạo danh kỹ thuật số hoàn toàn có dụng ý thương mại.
Luật sư của McConaughey cũng thừa nhận với WSJ rằng chưa rõ tòa án sẽ phán xử ra sao nếu có người phản đối. Đây giống như việc dựng một con bù nhìn pháp lý giữa cánh đồng cỏ dại đang mọc nhanh — có thể gây hạn chế một số hành vi, nhưng không thể vạch ra ranh giới rõ ràng cho tất cả tình huống.
Các câu hỏi đặt ra rất phức tạp: một diễn viên có thể ngăn một thương hiệu dùng deepfake để đưa mình vào quảng cáo. Nhưng còn một mô hình mã nguồn mở được huấn luyện trên hàng trăm cuộc phỏng vấn YouTube thì sao? Một nhà làm phim độc lập dùng AI để tái tạo giọng McConaughey cho mục đích châm biếm có được coi là hợp pháp không? Hay một influencer xây dựng trò chơi hẹn hò giả dùng mẫu giọng của nhiều ngôi sao liệu có bị coi là xâm phạm? Luật pháp hiện chưa cho câu trả lời rõ ràng, và đó là hệ quả của việc công nghệ tiến quá nhanh.
Nguy cơ này không chỉ dành cho người nổi tiếng. Công cụ AI đã có khả năng thu thập dữ liệu âm thanh, video công khai để tạo mô hình giọng nói tùy chỉnh — bạn không cần là người có câu cửa miệng nổi tiếng mới có thể bị đưa vào tập dữ liệu huấn luyện. Phần lớn chúng ta không có luật sư hay nguồn lực để theo dõi internet xem ai đang nhân bản danh tính số của mình, nên khi AI tạo người giả với quy mô lớn, sự mất cân bằng quyền lực giữa người kiểm soát hình ảnh số và người không kiểm soát sẽ càng gia tăng.
Đối với Hollywood, chuyện này không còn là giả thuyết. Các diễn viên đã đấu tranh trong cuộc đình công SAG-AFTRA 2023 để giành được các bảo đảm chống sao chép bằng AI, bao gồm quyền được thông báo, được trả công và giới hạn việc sử dụng phiên bản tổng hợp của họ. Chủ tịch SAG-AFTRA, Sean Astin, từng nói rằng tổ chức đang cố gắng xác định điểm mà công nghệ chuyển từ vấn đề công nghệ sang vấn đề giải trí và lao động, nơi họ có thẩm quyền bảo vệ thành viên.
Trong khi luật pháp và công đoàn tìm cách thích ứng, một số studio vẫn thử nghiệm với diễn viên AI: dùng bản sao kỹ thuật số xuất hiện ở những cảnh diễn viên thật chưa từng quay, dự án “trẻ hóa” bằng AI để làm cho ngôi sao trông trẻ hơn, và nhiều ứng dụng khác. Tranh chấp pháp lý về danh tính nhân tạo mới chỉ bắt đầu, và câu chuyện về ai kiểm soát hình ảnh, giọng nói và danh tính số của mỗi người chắc chắn sẽ còn kéo dài.
Bài viết liên quan