AI phá vỡ phòng ngừa, phục hồi nhanh trở thành ưu tiên

Love AI

New member
Tư duy 'phòng ngừa trước tiên' từng chi phối an ninh mạng nhưng đang lỗi thời trước các cuộc tấn công tự động do AI dẫn dắt. Khả năng phục hồi nhanh, được luyện tập và có quy trình rõ ràng, giờ đây quan trọng hơn việc cố gắng ngăn chặn mọi sự cố.

ai-pha-vo-phong-ngua-phuc-hoi-nhanh-tro-thanh-uu-tien-1.jpeg


Trong nhiều năm, quan niệm phổ biến trong an ninh mạng là nếu đầu tư đủ vào phòng ngừa thì sẽ tránh được các sự cố nghiêm trọng. Kiểm soát biên, phòng thủ nhiều lớp, vá lỗi định kỳ và công cụ phát hiện tinh vi được xem là giải pháp chính — và khi vi phạm xảy ra, đó thường được coi là lỗi thực thi chứ không phải sai lầm ở mô hình.

Tư duy này từng phù hợp với môi trường mối đe dọa cũ, khi các cuộc tấn công mang tính tuyến tính và cơ hội. Đội ngũ bảo mật có thời gian để phân tích cảnh báo, đưa vấn đề lên mức cao hơn và can thiệp trước khi kẻ tấn công chạm tới hệ thống quan trọng. Ban giám đốc muốn sự chắc chắn, và phòng ngừa mang lại câu chuyện dễ hiểu để cấp ngân sách.

Điều đã thay đổi không chỉ là số lượng cuộc tấn công mà còn là tốc độ và khả năng thích nghi của chúng. Ransomware và các cuộc tấn công do AI hỗ trợ cho thấy mô hình chỉ tập trung vào phòng ngừa thực sự mong manh. Tự động hóa cho phép kẻ tấn công di chuyển ngang, leo thang đặc quyền và trích xuất dữ liệu gần như ngay lập tức sau khi có quyền truy cập ban đầu.

Nhiều tổ chức vẫn chuộng niềm tin rằng công cụ tốt hơn rồi sẽ lấp được khoảng trống. Niềm tin ấy tồn tại vì khó thừa nhận rằng bị xâm nhập không còn là chuyện 'nếu' mà là chuyện 'khi nào'. Sao lưu dữ liệu từng là lưới an toàn để cứu vãn niềm tin đó — trên giấy tờ thì hợp lý, nhưng thực tế cho thấy sao lưu thường không đủ.

Sao lưu thường bị thiếu hụt, lỗi thời hoặc chưa được kiểm thử trong kịch bản thực tế. Hơn nữa, khôi phục dữ liệu chỉ là một phần nhỏ của phục hồi thực sự. Hệ thống cần được dựng lại, mạng cần phân đoạn lại, thông tin xác thực phải đổi mới và cần có độ tin cậy rằng kẻ tấn công không còn truy cập hệ thống nữa. Nhiều tổ chức chỉ nhận ra quá muộn là bản sao lưu có thể tái đưa vào các lỗ hổng đã bị khai thác.

Thời gian là yếu tố bị đánh giá thấp nhất ở cấp điều hành. Có một quan niệm phổ biến rằng phục hồi đo bằng giờ vì đó là những gì bảng điều khiển hiển thị. Trong sự cố thật sự, kim đồng hồ chạy khác — mỗi quyết định đều phải cân nhắc nguy cơ làm tình hình tệ hơn. Đội ngũ chần chừ là đúng đắn khi việc đưa hệ thống lên quá vội có thể gây tái nhiễm hoặc mất dữ liệu thêm. Sự chần chừ này kéo dài thời gian phục hồi xa hơn kỳ vọng lãnh đạo.

Sự khác biệt căn bản ngày nay là AI đã thay đổi động lực phía kẻ tấn công: họ không bị giới hạn bởi tốc độ con người. Tự động hóa nén khoảng thời gian từ xâm nhập đến tác động, khiến khả năng phục hồi nhanh trở nên quan trọng hơn khả năng ngăn chặn hoàn hảo. Phát hiện sớm không đồng nghĩa với kiểm soát nếu quy trình phục hồi vẫn chậm, thủ công và rời rạc.

Một tư thế chống chịu tốt hiện nay khác với kế hoạch nhiều tổ chức vẫn theo. Nó chấp nhận rằng một số cuộc tấn công sẽ thành công và tập trung vào giảm phạm vi thiệt hại và thời gian ngưng hoạt động. Ưu tiên những môi trường phục hồi sạch và cô lập mà đội ngũ có thể tin tưởng dưới áp lực, cùng quy trình phục hồi được diễn tập thường xuyên chứ không phải chỉ ghi vào tài liệu rồi bỏ đó.

Ban giám đốc cần xem khả năng chống chịu là năng lực kinh doanh chứ không là chuyện kỹ thuật phụ. Mục tiêu phục hồi phải thực tế và có ý nghĩa: khôi phục server không đồng nghĩa với khôi phục hoạt động. Những tổ chức phục hồi nhanh nhất là nơi vai trò rõ ràng, quyết định được ủy quyền trước và lãnh đạo đã luyện tập điều hành trong khủng hoảng.

Mâu thuẫn nguy hiểm nhất hiện nay là giữa cuộc tấn công liên tục do AI điều khiển và việc ra quyết định chậm chạp của con người. Để đối phó, tổ chức phải tối ưu hóa quy trình phục hồi: tự động hóa các bước đáng tin cậy, xây dựng môi trường phục hồi cô lập, thực hành kịch bản khủng hoảng và thiết lập cơ chế ra quyết định sẵn có. Khi đó, phục hồi nhanh mới thực sự trở thành hàng rào bảo vệ cuối cùng.

Nguồn: Techradar
 
Back
Top